Wat is auteursrecht (bij AI)?

Auteursrecht bij AI gaat over de vraag wie de rechten heeft op content die met AI is gemaakt: de gebruiker, het AI-bedrijf, of niemand.

In de meeste gevallen geldt: zonder voldoende menselijke creatieve inbreng, is er geen auteursrecht. Dat verrast veel mensen die dagelijks met AI werken.

De kern van het probleem

Auteursrecht is van oorsprong bedoeld om menselijke makers te beschermen. De Nederlandse Auteurswet gaat uit van een ‘maker’: iemand die eigen, vrije creatieve keuzes maakt. Typ jij een prompt en maakt de AI direct een compleet artikel of beeld, dan is er geen mens die die creatieve keuzes maakt in het eindresultaat. Zulke content is meestal niet auteursrechtelijk beschermd, en kan in theorie door iedereen worden overgenomen, zonder dat jij daar iets tegen kunt doen.

Wanneer krijg je wel auteursrecht?

Kort gezegd: hoe actiever en persoonlijker jouw inbreng in het eindresultaat, hoe groter de kans dat de wet jou als maker erkent. Maak jij zelf voldoende creatieve keuzes, bijvoorbeeld door meerdere AI-versies te combineren, zelf tekst of ontwerp toe te voegen, of het resultaat grondig te bewerken? Dan verschuift de balans in jouw voordeel, en kun je wél als ‘maker’ gelden.

Trainingsdata: de andere kant

Naast de vraag wie de output bezit, speelt er nog een tweede kwestie: mogen AI-bedrijven beschermde teksten en beelden gebruiken om hun modellen te trainen? In de EU mag dit meestal wel, via een uitzondering voor tekst- en datamining, tenzij de rechthebbende dit expliciet heeft uitgesloten. Dit onderwerp ligt gevoelig, en leidt wereldwijd tot rechtszaken tegen grote AI-bedrijven.

Waarom dit relevant is

Gebruik je AI-gegenereerde teksten of beelden voor je bedrijf, bijvoorbeeld voor productbeschrijvingen of marketingmateriaal? Dan is die content dus niet automatisch exclusief van jou, tenzij je er zelf voldoende aan hebt bijgedragen. Concurrenten mogen identieke, puur AI-gegenereerde content in theorie gewoon overnemen.